خودرو هیبرید و انواع آن

۶ تیر ۱۳۹۸ خودرو هیبرید و انواع آن

به جرات می‌توان گفت که میزان مصرف سوخت ماشین، همیشه به عنوان یکی از بزرگ‌ترین معضلات در میان طراحان صنعت خودروسازی مطرح بوده است. با توجه به مصرف بالای سوخت‌های طبیعی، هزینه بسیار بالای آن و همچنین آسیبی که در اثر مصرف سوخت به محیط زیست می‌رسد، مدت‌هاست نسل جدید اتومبیل‌ها به سمت برقی‌شدن و جایگزین شدن سوخت‌های دیگر به جای سوخت‌های طبیعی می‌رود و تولید خودروهای هیبریدی و برقی رونق گرفته است.

امروزه ما شاهد تردد اتومبیل‌های هیبرید، حتی در خیابان‌های ایران از جمله تهران به عنوان یکی از آلوده‌ترین شهرهای دنیا هستیم و این باعث خوشحالی ‌است که با پیشرفت صنعت خودروسازی و استفاده از ماشین‌های هیبریدی، روزی برسد که ما تهرانی پاک داشته باشیم.

 

خودرو هیبرید چیست؟

خودرو hybrid

خودرو هیبرید که از آن به عنوان ماشین سبز هم یاد می‌شود، از دو منبع انرژی و یک باتری برای حرکت خود بهره می‌برد. سیستم این نوع از اتومبیل‌های برقی دوگانه متشکل از یک موتور بنزینی، یک موتور برقی و یک باتری است که هدفشان مصرف هر چه‌ کمتر بنزین و به حداکثر رساندن راندمان و کارایی خودرو است.

یک ماشین هیبریدی، انرژی الکتریکی تولید شده توسط موتور الکتریکی را در باتری خود ذخیره کرده و با ترکیب انرژی احتراقی بنزین یا گازوئیل کار می‌کند؛ البته در بعضی از انواع آن ممکن است که انرژی الکتریکی باتری؛ توسط سیستم احتراقی داخلی یا از ترمزهای احیا شونده تولید شود.

نکته: در نظر داشته باشید که موتورهای الکتریکی، سه برابر بیشتر از موتورهای بنزینی کارایی دارند.

 

بهترین خودروهای هیبرید جهان

  • تویوتا پریوس
  • فورد فیوژن هیبرید
  • شورلت وولت
  • کیا اپتیما هیبرید
  • فورد فیوژن انرژی
  • تویوتا کمری هیبرید
  • هیوندای سوناتا هیبرید

 

ماشین‌های هیبرید موجود در ایران

  • تویوتا کمری XLE (86 دستگاه)
  • تویوتا کمری SE (50 دستگاه)
  • لکسوس NXH300H (46 دستگاه)
  • تویوتا پریوس (۸ دستگاه)
  • لکسوسCT200H (4 دستگاه)
  • هیوندای سوناتا هیبرید
  • کیا اپتیما هیبریدی
  • میتسوبیشی اوتلندر پلاگین هیبرید
  • تویوتا CHR

 

 

انواع خودروهای هیبرید

خودروهای هیبرید دارای انواع مختلفی هستند که با توجه به سیستم قدرت انتقال و کارآیی موتور بنزینی و الکتریکی در آن به پنج دسته کلی هیبریدهای موازی، سری، سری موازی، ملایم و شارژی تقسیم‌‌بندی می‌شوند:

 

هیبریدهای موازی (Parallel Hybrid)

هوندا هیبریدی

در خودروهای هیبریدی موازی هر دو موتور بنزینی و الکتریکی تمام مدت روشن هستند و در کنار هم کار می‌کنند؛ شیوه کار به این صورت است که بنزین، سوخت را به موتور بنزینی و باتری، انرژی را به موتور الکتریکی به‌صورت هم‌زمان می‌رساند.

ماشین هیبرید موازی در سرعت‌های پایین، تنها از موتور الکتریکی استفاده می‌کند؛ به عبارتی این نوع از خودروها مناسب استفاده در محیط شهر هستند و یک اتومبیل شهری محسوب می‌شود و برای رانندگی در بزرگراه‌ها و با سرعت بالا پیشنهاد نمی‌شود.

نکته مهم: باتری‌های این نوع از هیبریدها سایز کوچکی دارند، در نتیجه به حداکثر ظرفیت شارژ در مدت زمان کوتاهی امکان ‌پذیر است.

 

هیبریدهای سری (Series Hybrid)

به ماشین‌های هیبریدی سری تا حدی می‌توان لقب خودرو سبز و پاک را نسبت داد؛ زیرا که از موتور بنزینی تنها برای شارژ باتری استفاده و تمامی کارها توسط موتور الکتریکی انجام می‌شود.

شیوه کار در این اتومبیل‌ها به این صورت است که در ابتدا موتور بنزینی، نیروی حاصل از حرکت ژنراتور را به بخش کنترل‌ کننده نیرو منتقل می‌کند و در ادامه نیروی تولید شده برای شارژ باتری و همچنین قدرت دادن به موتور الکتریکی مصرف می‌شود و در نهایت موتور الکتریکی، نیروی به‌ وجود آمده را به سیستم انتقال قدرت تزریق کرده و در نتیجه خودرو شروع به حرکت می‌کند.

هیبریدهای سری کاملا بدون مصرف سوخت حرکت می‌کند و موتور بنزینی، تنها نقش یک مولد برق را ایفا می‌کند.

نکته قابل توجه در خودروهای هیبرید سری این است که در این نوع اتومبیل‌ها از باتری گران‌تر و بزرگ‌تری نسبت به سایر انواع آن استفاده می‌شود. همچنین به‌دلیل پیچیدگی که در ژنراتور احتراق داخلی آن وجود دارد، گاها این اتومبیل‌ها پرهزینه‌تر و گران‌تر از خودروهای الکتریکی خالص هستند.

 

هیبریدهای سری موازی (Series-Parallel Hybrid)

خودرو هیبرید

در این نوع خودروها از ترکیب تکنولوژی هیبرید سری و موازی در کنار هم استفاده می‌شود، به گونه‌ای که در طراحی آن سعی بر این شده است که حتی الامکان مزایا حفظ و معایب هر کدام حذف شود.

در سرعت‌های پایین خودوری هیبریدی سری موازی، توسط موتور الکتریکی حرکت می‌کند و موتور بنزینی زمانی شروع به کار می‌کند که نیاز به انرژی بیشتری برای حرکت خودرو باشد. مانند زمانی که اتومبیل در حالت سربالایی حرکت می‌کند یا سرعت بالایی دارد.

در هر توقفی که خودرو دارد، موتور بنزینی به صورت اتوماتیک خاموش و تنها موتور الکتریکی کار می‌کند تا در مصرف سوخت صرفه‌جویی شود و با فشردن مجدد پدال گاز، کنترل ماشین به موتور بنزینی انتقال می‌شود.

نکته: دستور استفاده از موتور بنزینی یا الکتریکی به صورت تنها یا هم‌زمان توسط رایانه تعبیه شده در خودرو صادر می‌شود.

 

هیبریدهای ملایم (Mild Hybrid)

تکنولوژی هیبریدهای ملایم بسیار شبیه به هیبریدهای موازی است، به عبارتی موتور الکتریکی به صورت هم‌زمان و موازی با موتور بنزینی، خودرو را به حرکت در می آورد. نکته‌ای که این دو نوع ماشین‌ها را از هم متمایز می‌کند، عدم استفاده از باتری‌های قوی با قابلیت ذخیره‌سازی بالا در هیبریدهای ملایم است.

همچنین این نوع از اتومبیل‌ها نسبت به سایر ماشین‌های هیبریدی ارزان‌تر هستند. شرکت های بزرگ خودروسازی همچون هوندا و جنرال موتورز و تویوتا از این تکنولوژی در جدیدترین مدل‌های هیبریدی خود بهره می‌برند.

 

هیبریدهای شارژی (Plug-in Hybrid)

انواع ماشین‌های هیبرید

در این نوع خودروها از باتری‌های بزرگتر با قابلیت ذخیره‌ سازی انرژی بالا استفاده می‌شود و تنها زمانی موتور بنزینی شروع به کار می‌کند که باتری به صورت کامل تخلیه شده باشد. هیبریدهای شارژی مناسب برای استفاده در مسافت‌های کوتاه هستند زیرا تا زمانی که باتری شارژ دارد، به سوخت و موتور بنزینی هیچ نیازی نیست. همچنین خودروهای هیبریدی شارژی قابلیت اتصال به پریزهای برقی در ایستگاه‌های شهری جهت شارژ را دارند که خود یک مزیت بزرگ محسوب می‌شود.

 

عمر باتری ماشین هیبرید

به عنوان نکته آخر باید متذکر شویم که خودروسازان تضمین می‌کنند که باتری اتومبیل حداقل پنج سال عمر می‌کند، اما از آنجایی که ۷۰ درصد از ظرفیت اصلی باتری خودرو هیبریدی قبل از پایان این دوره پنج ساله تمام می‌شود، شما هشت تا ده سال پس از خرید این نوع ماشین‌ها می‌توانید از باتری آن استفاده کنید. بنابراین عمر باتری ماشین‌های الکتریکی بین هشت تا ده سال است. در ضمن نگران تعویض باتری خودرو هیبریدی خود نباشید زیرا که می‌توانید برای هر مدلی یک باتری جدید تهیه کنید.

 

شیوا فاضلی