چرا در طرح مشارکت در تولید جدید ایرانخودرو شرکت نکنیم؟
شرکت ایرانخودرو همزمان با اعیاد قربان و غدیر خم، شرایط فروش جدید برخی محصولات خود را در قالب «طرح مشارکت در تولید» اعلام کرده است. این طرح ویژه متقاضیان عادی، طرح جوانی جمعیت و جایگزینی خودروهای فرسوده بوده و ثبتنام آن از طریق سامانه فروش اینترنتی ایرانخودرو انجام میشود.
در این بخشنامه، ۶ محصول شامل تارا، سورن پلاس، پژو ۲۰۷، رانا پلاس و دنا پلاس با موعد تحویل بهمن ۱۴۰۵ تا شهریور ۱۴۰۶ عرضه شدهاند. نکته مهم اینجاست که قیمت خودروها در این طرح غیرقطعی است و مبلغ نهایی در زمان تحویل بر اساس قیمت روز محاسبه خواهد شد. همچنین سود مشارکت ۲۰.۵ درصدی برای این طرح در نظر گرفته شده و شرکت اعلام کرده در صورت تأخیر در تحویل، خسارت مطابق آییننامه حمایت از حقوق مصرفکنندگان پرداخت میشود.
اما با وجود ظاهر جذاب این طرح، بررسی مفاد قرارداد این شرایط فروش ایران خودرو نشان میدهد که بخش مهمی از ریسک معامله عملاً به خریدار منتقل شده است؛ موضوعی که باعث میشود بسیاری از متقاضیان درباره شرکت در این طرح تردید داشته باشند.
قیمت نهایی خودرو مشخص نیست
مهمترین ایراد این طرح، غیرقطعی بودن قیمت خودرو است. خریدار امروز مبلغ قابل توجهی را بهعنوان پیشپرداخت واریز میکند، اما هیچ اطلاعی از مبلغ نهایی خودرو در زمان تحویل ندارد.
با توجه به شرایط فعلی اقتصاد و نوسانات بازار خودرو، فاصله ۸ تا ۱۴ ماهه تا زمان تحویل میتواند باعث افزایش قابل توجه قیمت نهایی شود. در نتیجه، خریدار عملاً وارد قراردادی میشود که رقم واقعی تعهد مالی آن مشخص نیست.
بندی که دست خریدار را کوتاه میکند
در متن قرارداد جدید ایرانخودرو بندی وجود دارد که میگوید:
«مصوبات ۴۷۳، ۵۶۳ و ۷۴۰ شورای رقابت مشمول رابطه مشارکت در تولید طرفین نمیباشند.»
این جمله شاید در نگاه اول پیچیده و حقوقی بهنظر برسد، اما معنای ساده آن این است که ایرانخودرو تلاش کرده قرارداد جدید را از شمول برخی مصوبات حمایتی شورای رقابت خارج کند.
مصوبه ۴۷۳ شورای رقابت تأکید میکرد مبلغی که خریدار قبلاً پرداخت کرده نباید دوباره مشمول افزایش قیمت و تورم شود. به بیان ساده، اگر بخشی از پول خودرو را امروز پرداخت کرده باشید، خودروساز نباید آن بخش را با قیمت روز تحویل دوباره محاسبه کند.
اما حالا ایرانخودرو در قرارداد جدید اعلام کرده این مصوبات شامل طرح «مشارکت در تولید» نمیشود. یعنی ممکن است در زمان تحویل، بخش بزرگی از قیمت خودرو دوباره بر اساس نرخ روز محاسبه شود و خریدار نتواند به مصوبات شورای رقابت استناد کند.
در واقع، این بند میزان عدم قطعیت قرارداد را بیشتر و قدرت حقوقی خریدار را کمتر میکند.
سود مشارکت با تورم همخوانی ندارد
ایرانخودرو برای این طرح سود مشارکت ۲۰.۵ درصدی در نظر گرفته است. اما سوال اصلی اینجاست که آیا این سود با واقعیت اقتصادی امروز کشور تناسب دارد؟
در شرایطی که تورم عمومی و افزایش قیمت خودرو طی یک سال میتواند بسیار بیشتر از این عدد باشد، سود ۲۰.۵ درصدی عملاً نمیتواند افت ارزش پول خریدار را جبران کند.
به زبان ساده، ممکن است خریدار پس از ماهها انتظار، هم با افزایش شدید قیمت خودرو روبهرو شود و هم ارزش واقعی سرمایه اولیهاش کاهش پیدا کرده باشد.
سود تأخیر شفاف نیست
ایرانخودرو در قرارداد اعلام کرده خسارت تأخیر طبق آییننامه اجرایی قانون حمایت از حقوق مصرفکنندگان پرداخت خواهد شد، اما نرخ دقیق و نحوه محاسبه این خسارت بهصورت شفاف در بخشنامه مشخص نشده است.
این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ چون موعد تحویل خودروها بین ۸ تا ۱۴ ماه آینده تعیین شده و در چنین بازه طولانی، احتمال تأخیر در تحویل چندان دور از انتظار نیست. وقتی خریدار از ابتدا نمیداند در صورت تأخیر دقیقاً چه مبلغی دریافت خواهد کرد، باز هم بخشی از ریسک معامله به او منتقل میشود.
مشکل اصلی این طرح چیست؟
شاید مهمترین ایراد طرح جدید ایرانخودرو را بتوان در یک کلمه خلاصه کرد: «عدم قطعیت».
خریدار:
- قیمت نهایی خودرو را نمیداند،
- از میزان واقعی افزایش قیمت مطمئن نیست،
- تکلیف مصوبات حمایتی شورای رقابت را روشن نمیبیند،
- و حتی درباره سود تأخیر هم اطلاعات شفافی ندارد.
در مقابل، بخش عمده تعهدات مالی و ریسکهای ناشی از تورم و افزایش قیمت بر دوش مصرفکننده قرار گرفته است.
به همین دلیل، بسیاری از کارشناسان معتقدند شرکت در چنین طرحهایی بیشتر مناسب افرادی است که ریسک بالایی را میپذیرند و توانایی تأمین مبالغ احتمالی در زمان تحویل را دارند؛ نه خریدارانی که به دنبال یک خرید شفاف و قابل پیشبینی هستند.
فروش خودرو
قیمت روز خودرو
تخمین قیمت
خرید خودرو
کسب درآمد از خودرو۴۵
مشخصات شما
برای ثبت نظر مشخصات خود را وارد کنید