شاهین CVT اتومات؛ بررسی جامع و مشخصات فنی

شاهین، یکی از بهترین خودروهای ملی سایپا در سال ۱۳۹۷ در نمایشگاه شیراز رونمایی شد تا آغازگر دوران تازه‌ای برای نارنجی‌پوشان باشد. سایپا شاهین که در ابتدا با نام رهام معرفی شده بود، اولین محصول سایپا روی پلتفرم SP100 است. شایعاتی به گوش رسیده که این پلتفرم در اصل نسخه به روز شده سازه یکی از نسل‌های قدیمی تویوتا یاریس است که با واسطه از یکی از شرکت‌های چینی خریداری شده و حالا تحت عنوان پلتفرم اس پی ۱۰۰ برای تولید محصولات خانواده شاهین و سایپا آریا (نسخه کراس اور شاهین) مورد استفاده قرار می‌گیرد.

شاهین سایپا در سال ۱۳۹۹ با جعبه دنده دستی در طرح فروش سایپا عرضه و در همان سال به مشتریان تحویل داده شد. شاهین اتوماتیک کمی دیر و حدود ۳ سال بعد از نسخه دستی به بازار رسید که مطابق انتظار هیچ‌گونه تغییر قابل توجهی در طراحی ظاهری آن اعمال نشده بود. با این حال، این مدل به آپشن‌های بیشتری از نسخه دستی مجهز است و در کنار سایر محصولات جدید سایپا، نقش مهمی در سبد قیمت محصولات سایپا ایفا می‌کند.

شاهین اتومات ابتدا نه با گیربکس اتوماتیک AT، بلکه با جعبه دنده اتوماتیک CVT روانه بازار شد اما در اواخر سال ۱۴۰۳ شاهین پلاس با موتور و گیربکس متفاوت، به خانواده این سدان ملی سایپا پیوست که جعبه دنده آن از نوع ۶ سرعته اتوماتیک at است و از لحاظ فنی با تارا اتوماتیک شباهت بسیار زیادی دارد.

طراحی ظاهری شاهین CVT اتومات

شاهین اتوماتیک به جز تزیینات کرومی جلوپنجره و دستگیره درها تفاوتی با مدل دنده‌ای نخواهد داشت. البته اگر کمی به سقف ماشین دقت کنید، می‌توانید آنتن کوسه‌ای را در انتهای آن ببینید که این قطعه در شاهین دنده ای وجود ندارد.

شاهین زیباترین خودروی داخلی است که تا به حال سایپا ساخته و یک سر و گردن از خودروهای سدان تیبا و ساینا بالاتر است و ظاهر جذاب‌تری نسبت به محصولات ایران خودرو دارد.

نمای جلو شاهین اتومات شمایلی اسپرت دارد و ترکیبی از چراغ‌های اسپرت، سپر سه‌بعدی، جلوپنجره ساده و جذاب است. حجم‌های روی کاپوت و درها باعث شده تا شاهین CVT اتومات حالتی عضلانی داشته باشد. چراغ‌های دو تکه و سپر خوش‌تراش از المان‌های نمای عقب است و در هماهنگی با دیگر بخش‌های بدنه قرار دارد، البته تکه کوچک چراغ‌های روی درب صندوق کمی توی ذوق می‌زند.

به طور کلی شاهین با حجم پردازی مناسب بدنه هماهنگی قابل قبول بین المان‌های اصلی نظیر چراغ‌ها و فریم پنجره‌ها به همراه تناسب کلی عناصر بیرونی توانسته در حال حاضر لقب بهترین طراحی را برای خودروهای اقتصادی داخلی با خود اختصاص دهد و یکی از جذاب‌ترین گزینه‌ها در این رنج قیمتی باشد.

طراحی داخلی شاهین اتوماتیک

همان‌طور که سایپا به تغییرات خیلی ریز و جزیی در طراحی ظاهری شاهین اتوماتیک بسنده کرده و این بخش تفاوت چشمگیری نسب به نسخه دستی ندارد، همین رویه را در طراحی داخلی نیز ادامه پیدا کرده است. البته این سبک طراحی در مقایسه با خودروهای روز دنیا چندان جذاب نیست و کاملا هم قدیمی به نظر می‌رسد. به نحوی که به نظر می‌رسد سایپا صرفاً با طراحی این داشبورد قصد داشته تا میزان هزینه‌های تولید آن را به حداقل برساند و قیمت تمام شده محصول را پایین‌تر بیاورد.

وقتی وارد کابین شاهین CVT اتومات می‌شوید، نکته و مورد چندان جدیدی به چشم نمی‌خورد، نه غربیلک فرمان فرق کرده، نه کلاستر پشت فرمان، نه دکمه‌ها و دریچه‌های تهویه مطبوع و نه محل نمایشگر لمسی. با این حال سایپا به‌روزرسانی‌هایی را روی محصول جدید خود انجام داده است که شامل نمایشگر لمسی ۱۰ اینچ به جای ۷ اینچ نسخه دستی، تریم طرح چوب، کفپوش‌های سه‌بعدی و زیرآرنجی می‌شود. همچنین تعداد دکمه‌های روی فرمان نیز برای استفاده از کروز کنترل و محدودکننده سرعت بیشتر شده است. قاعدتا طرح لیور دنده نیز با مدل دستی تفاوت دارد.

کابین شاهین فضای کافی را برای ۴-۵ سرنشین بزرگسال فراهم می‌کند که در مقایسه با برخی رقبای موجود در بازار بیشتر و بهتر است. صندوق عقب شاهین سی وی تی اتومات ۴۲۲ لیتر فضا در اختیار وسایل سرنشینان می‌گذارد و اگرچه در برابر اصلی‌ترین رقیب یعنی تارا V2 کوچک‌تر است، اما برای یک خانواده یا گروه ۴ نفره مناسب به نظر می‌رسد.

مشخصات فنی شاهین CVT اتومات

شاهین یکی از جدیدترین خودروهای سایپا است که ابتدا مدل‌های دنده‌ای آن به دست مشتریان رسید و روی پلتفرم جدید SP100 ساخته شد.  با این حال زیر کاپوت شاهین جی همان موتور ۴ سیلندر ۸ سوپاپ ۱.۵ لیتری قرار دارد که قبلا در تیبا، ساینا و کوییک به کار رفته بود. البته اضافه کردن سیستم توربوشارژ به این پیشرانه، موجب شده تا قدرت شاهین اتوماتیک به ۱۱۰ اسب بخار و گشتاور آن به ۱۷۸ نیوتن.متر برسد و برخی تغییرات روی قطعات موتور آن اعمال شود.

تنها تفاوت مشخصات فنی شاهین CVT اتومات با مدل دنده‌ای، استفاده از گیربکس اتوماتیک CVT با ۷ دنده مصنوعی است. این گیربکس با جعبه دنده کوییک اتوماتیک و ساینا اتوماتیک کمی تفاوت دارد و عملکرد بهتری ارایه می‌دهد.

شاهین جی اتومات به دلیل استفاده از جعبه دنده ضریب متغیر و همین‌طور وزن بالاتر، از نظر شتاب چند دهم ثانیه از شاهین دنده‌ای کندتر است. ضمن آنکه از لحاظ احتمال خرابی گیربکس و هزینه‌های تعمیرات این قطعه نیز شاهین سی وی تی اتومات بسیار حساس‌تر بوده و ینه نگهداری بیشتری می‌طلبد اصولاً گیربکس‌های سی وی تی نسبتا پرخرج بوده و در پیمایش‌های بین ۶۰ تا ۸۰ هزار کیلومتر نیاز به تعمیرات پرخرج پیدا می‌کند که باید هنگام خرید به این نکته هم توجه کنید.

مصرف سوخت شاهین CVT اتومات در هر ۱۰۰ کیلومتر ترکیبی ۷.۵۴ لیتر است، در صورتی که مدل دستی این خودرو حدود ۷.۲ لیتر بنزین مصرف می‌کند. البته این ارقام در شرایط آزمایشگاهی اندازه‌گیری شده و بسته به شرایط جاده میزان بار و تعداد سرنشین می‌تواند متفاوت باشد.

به جز این موارد، از لحاظ رانندگی و پایداری تفاوتی بین مدل‌های اتوماتیک و دستی شاهین نیست. به طور کلی رانندگی با شاهین اتومات سی وی تی با راحتی بیشتری به ویژه برای راننده همراه بوده و در مسیرهای طولانی حذف عمل کلاچ گیری و تعویض دنده‌های نرم گیربکس موجب رضایت خاطر کاربر خواهد شد.

کیفیت سواری شاهین اتوماتیک نیز تا حدودی نسبت به رقیب اصلی آن یعنی تارا اتومات نرم‌تر است و از این جهت می‌تواند تا حدودی رضایت بیشتر در دل مشتری ایجاد کند.

مشخصات کلی

ابعاد و ظرفیت ‌ها

آپشن های شاهین CVT اتومات

شاهین CVT جزو رده‌بالاترین خودروهای ملی سایپا محسوب می‌شود، البته تا پیش از معرفی شاهین پلاس. این خودرو کروز کنترل، کنترل ایستایی در سربالایی، کنترل کشش و پایداری، نمایشگر مولتی مدیا ۱۰ اینچ و محدودکننده سرعت امکاناتی است که فقط در شاهین اتوماتیک در دسترس قرار دارد، هر چند برای رعایت استاندارد از سال ۱۴۰۲ ، مواردی مثل کنترل ایستایی در سربالایی، کنترل کشش و کنترل پایداری نیز به فهرست امکانات شاهین دستی افزوده شد.

سنسور عقب، سنسور فشار باد تایرها، دی لایت، اتولایت، فرمان برقی، سیستم صوتی با شش اسپیکر، نویگیشن، دوربین عقب، ایربگ راننده و سرنشین جلو، ورود و استارت بدون کلید، آینه جانبی برقی و سانروف آپشن‌هایی‌ست که در همه مدل‌های سایپا شاهین مشترک است.

به دلیل اشکال در تامین قطعه، سایپا سانروف را از فهرست آپشن‌ها در سری جدید شاهین اتومات حذف کرده است و نسخه بدون سانروف را مثل مدل دستی با نام شاهین GL روانه بازار می‌کند.

مزایای شاهین CVT

• افزایش سطح آپشن‌ها و امکانات
• طراحی ظاهری زیباتر از اکثر خودروهای همرده داخلی
• کابین جادار
• سواری نسبتا لذت‌بخش
• استحکام مناسب ورق بدنه و شاسی که ضریب ایمنی شاهین را بالاتر از بسیاری خودروهای داخلی رسانده است

معایب شاهین اتومات

• طراحی ظاهری یکسان با مدل دستی
• استفاده از پیشرانه ۸ سوپاپ توربو با استهلاک زیاد
• حساسیت موتورهای توربو به کیفیت بنزین داخلی
• سروصدای نسبتا زیاد موتور به ویژه در دورهای بالا
• کیفیت نه چندان مطلوب متریال کابین
• شتاب نه‌چندان مهیج

قیمت شاهین CVT اتومات در بازار

شاهین اتوماتیک از نظر طراحی ظاهری و داخلی تفاوت‌های خیلی ریز و جزیی با شاهین دنده‌ای دارد و البته نقطه تمایز آن استفاده از گیربکس CVT و همین‌طور دو سه آپشن بیشتر است. هدف از عرضه نسخه اتومات شاهین توسط سایپا، جذب گروه بزرگ‌تری از خریداران است، هرچند که ایرادات موتور ۸ سوپاپ توربو شارژ و هزینه‌های نسبتاً بالای نگهداری از گیربکس اتوماتیک سی‌وی‌تی می‌تواند روی انتخاب مشتریان تاثیر منفی بگذارد.

شاهین اتوماتیک از نظر طراحی ظاهری و داخلی تفاوت‌های خیلی ریز و جزئی با شاهین دنده‌ای دارد و البته نقطه تمایز آن استفاده از گیربکس CVT و همین‌طور دو سه آپشن بیشتر است. هدف از عرضه نسخه اتومات شاهین توسط سایپا، جذب گروه بزرگ‌تری از خریداران است؛ هرچند ایرادات موتور ۸ سوپاپ توربوشارژ و هزینه‌های نسبتاً بالای نگهداری از گیربکس اتوماتیک CVT، در کنار قیمت شاهین G اتوماتیک می‌تواند روی تصمیم نهایی مشتریان تأثیر منفی بگذارد.

قیمت کارخانه شاهین اتوماتیک به دلیل کاربرد گیربکس اتوماتیک CVT و نصب کروز کنترل و کنترل ایستایی در سربالایی، کمی بیشتر از شاهین دنده‌ای درمی‌آید. البته شاهین پلاس با گیربکس اتوماتیک AT و آپشن‌های بالاتر و موتور قوی‌تر با قیمت بیشتری از مدل‌های دستی و CVT به فروش می‌رسد. برای خرید شاهین در تهران و دیگر شهرستان‌ها یا باید به سراغ بازار دست دوم بروید، یا اینکه برای خرید مدل صفر منتظر اطلاعیه‌های فروش سایپا باشید.

تارا اتوماتیک در تیپ‌های V2 و V4 اصلی‌ترین رقیب شاهین اتومات در بازار کشور محسوب می‌شود، در کنار آن جک J4، کی ام سی ایگل و فردا ۵۱۱ نیز قابلیت رقابت با خودرو ملی سایپا را دارند. هر چند قیمت همه این خودروها بیشتر از شاهین است.

نویسنده: حسین باباپور