سهمیه بنزین تاکسی های اینترنتی؛ جزییات، نحوه محاسبه و دریافت
با نزدیک شدن به روزهای پایانی آذرماه ۱۴۰۴، فضای اقتصادی ایران تحت تاثیر یکی از مهمترین تصمیمات حوزه انرژی قرار گرفت: «اجرای طرح بنزین سهنرخی». این برنامه نگاهها را به سمت ناوگان حملونقل عمومی غیررسمی، یعنی تاکسیهای اینترنتی معطوف کرده است. پلتفرمهایی مانند اسنپ و تپسی که حالا بخش بزرگی از جابجاییهای درونشهری را بر عهده دارند، با چالش تطبیق با استانداردهای جدید سوخت مواجهاند. حالا باید دید که سهمیه بنزین تاکسیهای اینترنتی در پی این تصمیم چه تغییری کرده است و چه تاثیری روی هزینه رانندگان و مسافران میگذارد.

جزئیات سهمیه بنزین تاکسیهای اینترنتی
طبق مصوبه جدید هیئت وزیران، ساختار سهمیه بنزین برای خودروهای شخصی و تاکسیهای اینترنتی تغییرات بنیادینی داشته است. در طرح جدید، سهمیه نرخ دوم (۳۰۰۰ تومانی) برای بسیاری از خودروها کاهش یافته و استفاده از کارت جایگاهداران نیز با محدودیتهای بیشتری روبرو شده است.
برای تاکسیهای اینترنتی، دولت فرمول سهمیه مازاد بر سهمیه شخصی را برگزیده است. طبق این الگو:
- خودروهای بنزینی: علاوه بر ۶۰ لیتر نرخ اول و ۱۰۰ لیتر نرخ دوم، تا سقف ۲۰۰ لیتر سهمیه مازاد دریافت میکنند.
- خودروهای دوگانهسوز: علاوه بر ۳۰ لیتر نرخ اول و ۱۰۰ لیتر نرخ دوم، ۹۵ لیتر سهمیه مازاد دریافت میکنند.
- موتورسیکلتها: علاوه بر ۲۵ لیتر نرخ اول و ۳۵ لیتر نرخ دوم، ۴۰ لیتر سهمیه مازاد به آنها تعلق میگیرد.
اسامی رانندگان برای دریافت سهمیه بنزین تاکسیهای اینترنتی از طریق شرکتهای اسنپ و تپسی و دیگر سکوها به نهادهای مربوطه ارسال میشود.
اعتبار ریالی برای سهمیه بنزین تاکسی های اینترنتی
بزرگترین تفاوت طرح جدید در نحوه تخصیص این سهمیه است. دیگر خبری از شارژ لیتر در کارتهای سوخت نیست. رانندگان باید بنزین مورد نیاز خود را با نرخ آزاد (که در زمان ابلاغ ۵۰۰۰ تومان اعلام شده) از جایگاهها خریداری کنند. سپس مابهالتفاوت نرخ دوم (۳۰۰۰ تومان) و نرخ آزاد (۵۰۰۰ تومان) که معادل ۲۰۰۰ تومان به ازای هر لیتر است، بر اساس میزان پیمایش تاییدشده، به صورت اعتبار ریالی به حساب بانکی راننده واریز میشود.
این سازوکار برای اطمینان از مصرف بنزین در شبکه حملونقل طراحی شده است. در واقع، دولت تنها هزینهی پیمایشی را جبران میکند که مستقیما در خدمت جابجایی مسافر بوده باشد.
فرمول محاسبه سهمیه بنزین تاکسی اینترنتی و دریافت پول
پلتفرمهای تاکسی اینترنتی مانند اسنپ و تپسی، استانداردهای مشخصی برای محاسبه این اعتبار دارند. طبق الگوریتمهای فعلی:
- برای خودروهای تکسوز، به ازای هر ۱۰۰ کیلومتر پیمایش، ۸.۷۵ لیتر بنزین لحاظ میشود.
- برای خودروهای دوگانهسوز، این عدد ۵.۲۵ لیتر به ازای هر ۱۰۰ کیلومتر است.
به عنوان مثال، اگر یک راننده خودروی بنزینی در ماه ۲۰۰۰ کیلومتر در شبکه سفر انجام دهد، پیمایش او تقسیم بر ۱۰۰ و ضرب در ۸.۷۵ میشود که معادل ۱۷۵ لیتر بنزین است. اعتبار واریزی برای او از ضرب ۱۷۵ لیتر در مابهالتفاوت قیمتی (مثلا ۲۰۰۰ تومان) به دست میآید. لازم به ذکر است که پیمایش از لحظه قبول سفر تا پایان مقصد محاسبه میشود.
سهمیه بنزین تاکسی اینترنتی برای خودروهای لوکس و وارداتی
یکی از بندهای بحثبرانگیز مصوبه جدید، حذف سهمیه بنزین یارانهای برای خودروهای وارداتی و خودروهای داخلی با قیمت بالای یک میلیارد تومان است. با این حال، دولت برای حمایت از رانندگانی که با این خودروها در پلتفرمهای اینترنتی فعالیت میکنند، استثنائی قائل شده است.
این خودروها در صورت فعالیت به عنوان تاکسی اینترنتی، مشمول همان سهمیه ۲۰۰ لیتری (بنزینی) یا ۹۵ لیتری (دوگانهسوز) بر اساس پیمایش خواهند شد تا فشار افزایش هزینهها منجر به خروج این خودروها از شبکه نشود.
زمان واریز هزینه سهمیه بنزین تاکسی اینترنتی
با وجود توضیحات رسمی، همچنان ابهاماتی برای رانندگان اسنپ و تپسی وجود دارد. واریز سهمیه از طریق سازمان هدفمندسازی یارانهها و تحت نظارت وزارت کشور انجام میشود. تجربه دورههای گذشته نشان داده است که گاهی بین ثبت پیمایش توسط اسنپ و تپسی و واریز نهایی توسط دولت، تاخیرهای چند هفتهای رخ میدهد.
همچنین، رانندگان باید برای استفاده از این اعتبار، از پایانههای پرداخت قرمز رنگ (بانک ملت) در جایگاهها استفاده کنند. بسیاری از رانندگان در نظرات خود به این نکته اشاره کردهاند که برخی جایگاهها فاقد این پایانهها هستند یا سیستم آنها به درستی با اعتبار سهمیه ارتباط برقرار نمیکند.
تاثیر سهمیه بنزینی بر قیمت سفر و درآمد رانندگان
سکوهای اینترنتی تاکسی اینترنتی متعهد شدهاند که هزینه تمامشده سفرها بابت گرانی قیمت بنزین افزایش نیابد. اما واقعیت این است که سیستم قیمتگذاری پویا بر اساس عرضه و تقاضا عمل میکند. اگر هزینه سوخت بالا برود و واریز اعتبارات با تاخیر مواجه شود، تمایل رانندگان به پذیرش سفر کاهش یافته، عرضه کم میشود و در نتیجه قیمتها به صورت خودکار بالا میروند.
از سوی دیگر، رانندگان معتقدند هزینه استهلاک، روغن موتور و قطعات یدکی نیز همسو با تورم ناشی از تغییر قیمت سوخت رشد میکند، در حالی که سهمیه اعتباری تنها بخشی از هزینه مستقیم بنزین را پوشش میدهد.
پیگیری سهمیه بنزین تاکسی اینترنتی از سامانه سماس
برای مدیریت بهتر این فرایند، سامانه «سماس» (سامانه مشترک اطلاعات سفر) به عنوان مرجع اصلی رانندگان معرفی شده است. رانندگان میتوانند با مراجعه به این سایت به آدرس samas.moi.ir، مانده اعتبار سوخت، تاریخچه واریزها و جزئیات پیمایش خود را مشاهده کنند. این سامانه پل ارتباطی بین وزارت کشور، شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی و پلتفرمهای بخش خصوصی است.
نتیجهگیری
طرح جدید بنزین سهنرخی و تخصیص اعتبار بر اساس پیمایش، گامی به سوی هوشمندسازی نظارت بر مصرف سوخت است. با این حال، موفقیت این طرح در گرو سه عامل حیاتی است: سرعت در صدور کارتهای سوخت، دقت و شفافیت در محاسبات پیمایش و نظم در واریز اعتبارات ریالی.
اگر دولت و پلتفرمهای اینترنتی بتوانند هماهنگی لازم را برای واریز به موقع مابهالتفاوت قیمت بنزین ایجاد کنند، میتوان امیدوار بود که شوک قیمتی به بازار حملونقل درونشهری وارد نشود. در غیر این صورت، فشار مالی بر دوش رانندگانی خواهد افتاد که هماکنون نیز با هزینههای سنگین نگهداری خودرو دست و پنجه نرم میکنند.



مشخصات شما
برای ثبت نظر مشخصات خود را وارد کنید