آیا برگ سبز حکم سند خودرو را دارد؟

۴ فروردین ۱۳۹۸ آیا برگ سبز حکم سند خودرو را دارد؟

در چند سال اخیر بر سر مرجع رسمی و معتبر سند قانونی خودرو، جنجال بزرگی بین نیروی انتظامی و سازمان ثبت اسناد (کانون سر‌دفتران) به وجود آمده است؛ هر کدام از این ارگان‌ها، سند صادره توسط سازمان خود را به رسمیت می‌شناسند و در این میان مردم‌ هستند که دچار بلاتکلیفی شده‌اند.

طبق نظر پلیس راهور برگ سبزی که تحت عنوان سند مالکیت هنگام معامله خودرو صادر شده، سند قطعی اتومبیل محسوب می‌شود و دیگر نیازی به ثبت سند در دفاتر رسمی و پرداخت هزینه اضافه توسط طرفین برای صدور سند نیست. از طرفی سازمان ثبت اسناد، تنها سند رسمی ثبت شده در دفاتر را دارای اعتبار قانونی می‌داند و مدعی است که هر‌گونه خرید و فروش خودرو باید به ثبت دفاتر اسناد رسمی برسد و برگ سبز خودرو معتبر نیست.

در این میان خریداران و فروشنده‌گان خودرو سر‌درگم شده و این سوال مهم برایشان پیش آمده که آیا برگ سبز حکم سند قطعی خودرو را دارد یا نه؟ آیا ثبت سند در دفاتر اسناد رسمی الزامی است یا نه؟

برگ سبز خودرو چیست؟

پلیس راهنمایی و رانندگی پس از تعویض پلاک، بررسی اصالت وسيله نقليه، تایید هويت مالک و مواردی از این قبیل اقدام به صدور برگ سبز خودرو تحت عنوان سند مالکیت خودرو می‌کند. نکته مهم در برگ سبز این است که در قسمت بالایی این سند علاوه بر کلمه «سند مالکیت خودرو»، شماره سنا یا همان شماره مالکیت خودرو درج می‌شود که حکایت از رسمی بودن برگ سبز دارد.

مشخصات منحصر به فرد یا همان شناسنامه خودرو در بخش اول سند تک‌ برگی ذکر می‌شود؛ این مشخصات شامل نوع، رنگ، تیپ، ظرفیت، تعداد سیلندر، نوع سوخت، تعداد چرخ، تعداد محور، شماره شاسی، شماره موتور و شناسه وسیله نقلیه است. در بخش دوم اطلاعات شخصی مالک همچون نام و نام خانوادگی، شماره شناسنامه، کد ملی، تاریخ تولد، نام پدر و محل صدور ذکر می‌شود.

علاوه بر برگ سبز یک کارت هوشمند خودرو که شامل اطلاعات سند است، صادر و تحویل مالک می‌شود تا با خود به عنوان کارت شناسایی خودرو به همراه داشته باشد.

اختلاف میان پلیس راهنمایی و رانندگی با کانون سردفتران

دفتر اسناد رسمی

در دی ماه سال ۱۳۸۹ مجلس شورای اسلامی، اقدام به تصویب ماده قانونی در خصوص مالکیت خودرو کرد که شروعی بر اختلافات بین پلیس راهنمایی و رانندگی با کانون سردفتران شد و در پی آن سردرگمی مردم را به همراه داشت؛ بر اساس این قانون، سند خرید و فروش خودرو باید به ثبت دفاتر اسناد رسمی برسد و این یک امر اجباری است. از طرفی هیئت وزیران در شهریور ماه سال ۱۳۹۱، آیین نامه اجرایی ماده ۲۹ قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی را تصویب کرد؛ در متن این مصوبه آمده است: «دارندگان وسایل نقلیه موظفند قبل از هرگونه نقل و انتقال وسیله نقلیه در دفاتر اسناد رسمی، ابتدا با در‌ دست داشتن مدارک مالکیت وسیله نقلیه به اداره‌‌های راهنمایی و رانندگی یا مراکز تعویض پلاک مراجعه کنند و دفاتر اسناد رسمی نیز موظفند بعد از تعویض پلاک، سند خودرو را صادر کنند»

درست است که این ماده قانونی اشاره به ثبت سند در دفاتر رسمی دارد؛ اما مشکل از آن جایی شروع شد که برگ سبز خودرو از نظر پلیس راهنمایی و رانندگی به عنوان سند رسمی و قانونی مالکیت خودرو شناخته شد؛ طبق ادعای این نهاد، خریدار خودرو بعد از دریافت برگ سبز دیگر نیازی برای مراجعه به دفاتر اسناد رسمی و ثبت سند دومی ندارد؛ اما کانون دفتریاران و سردفتران همچنان تاکید دارند که ثبت نقل و انتقال خودرو در دفترخانه الزامی است و در واقع برگ سبز سند پلاک است و سند خودرو محسوب نمی‌شود.

برگ سبز به عنوان سند مالکیت خودرو

برگ سبز خودرو صفر و دست دوم

در نهایت بعد از کش و قوس‌های فراوان، سخنگوی نیروی انتظامی پس از مکاتبه با مجلس شورای اسلامی برای تعیین و تکلیف نهایی این مشکل چند ساله از قول مجلس اعلام کرد: «براساس ماده ۲۲ قانون حمل و نقل و عبور کالاهای خارجی از قلمرو جمهوری اسلامی ایران مسئولیت صدور گواهینامه رانندگی، اسناد مالکیت و پلاک خودرو برعهده نیروی انتظامی است. بنابراین سند مالکیت خودرو صادر شده از طرف پلیس راهنمایی و رانندگی رسمیت قانونی دارد و دیگر الزامی به ثبت سند در دفترخانه نیست»

سخنگوی نیروی انتظامی در سخنرانی خود به این نکته هم اشاره کرد که طبق ماده ۱۲۸۷ قانون مدنی، سند خودرو صادره از طرف پلیس راهنمایی و رانندگی رسمیت دارد.

 

ثبت سند در دفترخانه اختیاری است

با این حال در صورتی که طرفین معامله ماشین خواستار ثبت و دریافت سند در دفترخانه باشند، همچنان انجام این امر امکان‌پذیر است و در عین اختیاری بودن قانونی هم هست. باید در نظر داشته باشید در صورتی که شکایت قانونی برای خودرو در دستگاه قضایی رخ دهد، دادگاه سند ثبت شده دفاتر اسناد رسمی را نسبت به برگ سبز در اولویت می‌داند و حکم را به نفع دارنده سند ثبتی دفتر اسناد رسمی صادر می‌کند. بنابراین شما در جایگاه خریدار اختیار دارید در صورت صلاح‌دید خود اقدام به ثبت رسمی سند اتومبیل کنید ولی الزامی برای آن وجود ندارد زیرا که شما با در دست داشتن برگ سبز خودرو، مالک قانونی خودرو محسوب می‌شوید.