پژو ۲۰۶ تیپ ۲؛ بررسی جامع و مشخصات فنی

صنعت خودروسازی ایران در ابتدای دهه ۸۰ شمسی عملا دستخوش یکی از بزرگ‌ترین تحولات بنیادی خود شد. پس از تجربه موفقیت‌آمیز و گسترده ایران خودرو با کمپانی فرانسوی پژو که در مرحله اول به بومی‌سازی و مونتاژ پژو ۴۰۵ منجر شد، این بار نوبت به گام دوم و مشارکت جدی‌تر با این شریک فرانسوی رسید. در سال ۱۳۸۰ بود که یک خودروی هاچ‌بک مدرن و ساختارشکن به نام پژو ۲۰۶ به خط تولید جاده مخصوص رسید؛ خودرویی که پیش از آن در سال ۱۹۹۸ به بازارهای جهانی معرفی شده و به عنوان یکی از موفق‌ترین و پرفروش‌ترین محصولات اقتصادی اروپا شناخته می‌شد.

پژو ۲۰۶ به لطف بهره‌مندی از طراحی آوانگارد، هندلینگ مناسب و مهندسی پیشرفته توانست سهم بزرگی از بازار هاچ‌بک‌های اقتصادی اروپا را به‌خود اختصاص دهد. تولید این خودرو سرانجام در سال ۲۰۰۸ در فرانسه متوقف شد. در ایران اما داستان متفاوت بود و نه‌تنها همزمان با بازارهای جهانی متوقف نشد، بلکه بیش از دو دهه با مدل‌های پژو ۲۰۶ تیپ ۲، پژو ۲۰۶ تیپ ۵ و پژو ۲۰۶ SD، به عنوان ستون فقرات سگمنت هاچ‌بک‌های ارزان‌قیمت بازار ایران به ایفای نقش پرداخت.

معرفی پژو ۲۰۶ تیپ ۲

پژو ۲۰۶ در بازار ایران در ۶ تیپ مختلف عرضه شد. با گذشت زمان و برحسب نیازسنجی بازار، ایران خودرو تمرکز خود را صرفا روی تیپ ۲ و ۵ و نسخه‌های صندوقدار گذاشت. پژو ۲۰۶ تیپ ۲ همواره به عنوان نسخه پایه، اقتصادی و کم‌آپشن این خانواده شناخته می‌شود که از موتور ضعیف‌تر ۱.۴ لیتری خانواده TU3 استفاده می‌کند.

این مدل تا سال ۱۳۹۰ پرفروش‌ترین تیپ در میان خانواده ۲۰۶ بود. در سال ۱۳۹۱ با تشدید تحریم‌های بین‌المللی و خروج پژو از بازار ایران، ایران خودرو به سمت داخلی‌سازی حداکثری و استفاده از قطعات چینی و ایرانی رفت. این تغییر ساختار که ایرانیزه شدن نام گرفت، مرز مشخصی را میان مدل‌های تولیدی پیش از سال ۱۳۹۱ (با قطعات باکیفیت فرانسوی) و مدل‌های پس از آن ایجاد کرد. پژو ۲۰۶ تیپ ۲ همچنان به عنوان یکی از محبوب‌ترین گزینه‌های دست‌دوم باقی‌مانده در بازار شناخته می‌شود که در غیاب رقبای مدرن خارجی، با محصولات اقتصادی سایپا مانند کوییک، تیبا ۲ و اطلس رقابت می‌کند.

طراحی ظاهری پژو ۲۰۶ تیپ ۲

پژو ۲۰۶ را باید یکی از شاهکارهای ماندگار در تاریخ طراحی خودروهای اقتصادی بدانیم. در دورانی که بازار خودرو ایران مملو از طراحی‌های جعبه‌ای، زاویه‌دار و خشن دهه ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ میلادی بود، ورود این هاچبک فرانسوی با فرم بدنه آیرودینامیک و منحنی توانست تا انقلاب بصری و حرکتی سنت‌شکنانه‌ای را شکل دهد. پیش از ورود ۲۰۶، تنها هاچبک قابل اعتنا در بازار هاچبک‌های کشور، پراید هاچبک (نسیم) بود که از نظر مهندسی و پرستیژ بدنه فاصله زیادی با استانداردهای روز داشت. در چنین فضای بسته و تشنه‌ای، پژو ۲۰۶ با طراحی تخم‌مرغی و جذاب توانست به سرعت جایگاه خود را به عنوان یک خودروی مدرن و فراتر از زمان تثبیت کند. جذابیتی که حتی پس از گذشت بیش از دو دهه از نخستین عرضه، هنوز هم رنگ و بوی کهنگی به خود نگرفته است.

پژو ۲۰۶ تیپ ۲ در نمای جلو دارای طراحی تهاجمی، اسپرت و در عین حال پخته‌ای است. استفاده از چراغ‌های جلو بزرگ، کشیده و زاویه‌دار که به سمت گلگیرها متمایل می‌شوند باعث ایجاد تمایز با سایر خودروهای هم‌رده شده است. استفاده از خطوط نرم و شیب‌دار روی کاپوت باعث شده تا حس پویایی طراحی به خوبی القا شود. در طول سال‌های عرضه در بازار ایران، نمای جلو خودرو دچار تغییرات نشده و تنها چراغ‌های جلو با نمونه کریستالی تعویض شدند.

در نمای جانبی پژو ۲۰۶ تیپ ۲ نیز تناسبات ابعادی به عنوان یک هاچبک شهری به‌خوبی رعایت شده است. خطوط روان از گلگیرهای جلو آغاز شده و با عبور از شیشه‌های جانبی به بخش عقب می‌رسند و در هماهنگی کاملی با قوس سقف طراحی شده‌اند. این خطوط باعث ایجاد حجم‌پردازی در قسمت درها و گلگیرها شده و بدنه خودرو را در نمای جانبی، کمی عضلانی‌تر و مستحکم‌تر از آنچه هست نشان می‌هد.

پژو ۲۰۶ در بازارهای اروپایی بیشتر به‌صورت سه‌در (کوپه) عرضه می‌شد و ماهیت اسپرت‌تری داشت. تبدیل این خودرو به یک نسخه پنج‌در برای بازار ایران باعث شد تا کاربرد خانوادگی آن افزایش پیدا کند و به لطف مهندسی دقیق، تناسبات کلی بدنه و فرم ستون C (عقب) بدون تغییر بماند و حفظ شود.

در نمای عقب سادگی و هماهنگی حرف اول را می‌زند. چراغ‌های کوچک اما خوش‌استایل که در دوطرف در صندوق عقب عمودی خودرو جانمایی شده‌اند و در مدل‌های تولیدشده در دهه اخیر با تغییر گرافیک داخلی مواجه شدند تا جلوه‌ای مدرن‌تر داشته باشند. سپر عقب نیز به‌طور کاملا هماهنگ با سپر جلو طراحی شده و در گذر زمان دچار تغییراتی در بخش دیفیوزر و شبرنگ‌ها شده است. یکی از ویژگی‌های بارز بدنه پژو ۲۰۶، کیفیت ساخت بالا و مقاومت خوب ورق‌های بدنه است که به‌خصوص در نسخه‌های قدیمی تولیدی قبل از سال ۱۳۹۱ محسوس است. در صورت نگهداری اصولی و عدم بروز تصادفات سنگین می‌توان انتظار داشت که بدنه خودرو در کارکردهای بالا هم دچار پوسیدگی، افتادگی یا دفرمگی نمی‌شود و قطعات فابریک بدنه هم تا سال‌ها کیفیت خود را حفظ می‌کنند.

طراحی داخلی پژو ۲۰۶ تیپ ۲

کابین پژو ۲۰۶ تیپ ۲ به‌خصوص در زمان عرضه، استانداردهای جدیدی از ارگونومی را در کلاس خودروهای اقتصادی تعریف کرد. داشبورد پژو ۲۰۶ برخلاف مدل‌های موجود در زمان ورود به ایران، مجموعه‌ای از منحنی‌های نرم و پیوسته است که حتی امروز نیز از دید بسیاری از خریداران جذاب به‌نظر می‌رسد. طراحی داشبود و کابین به شکلی‌ست که راننده تسلط خوبی بر ادوات کابین و دید به اطراف دارد.

تحلیل کیفیت متریال به‌کاررفته در ۲۰۶ تیپ ۲ بستگی به دو دوره متفاوت در تاریخ تولید این خودرو دارد. مدل‌هایی که مابین سال‌های ۱۳۸۰ تا اوایل ۱۳۹۱ تولید شدند، کیفیت قطعات بالاتری به‌دلیل بهره‌مندی از متریال فرانسوی داشتند. داشبورد از پلاستیک نرم ساخته شده بود که حتی پس از گذشت ۱۰ سال از قرارگرفتن در معرض نور خورشید و کارکردهای بالای ۲۰۰ هزار کیلومتر، همچنان کیفیت خود را حفظ کرده و دچار تغییر رنگ یا سر وصدای اضافی نمی‌شدند. صندلی‌ها در این مدل‌ها نرم‌تر بوده و عایق‌بندی کابین نیز بهتر انجام شده بود.

با آغاز تحریم‌ها و داخلی‌سازی قطعات مدل‌های تولیدی بعد از سال ۱۳۹۱، کیفیت متریال تا حد زیادی افت کرد و پلاستیک‌های سفت و با کیفیت نسبتا پایین جایگزین متریال قبلی شدند و علاوه بر سفت‌تر بودن در هنگام لمس نسبت به مدل‌های قبلی، در مدت کوتاهی نیز به صدا می‌افتند.

در بخش تجهیزات کابین ۲۰۶ تیپ ۲ به عنوان نسخه پایه از سیستم تهویه مطبوع دستی استفاده شده و صرفا شیشه‌های جلو به صورت برقی هستند و سرنشینان ردیف عقب باید به‌صورت دستی اقدام به بالا و پایین بردن شیشه کنند. در این مدل بر حسب سال ساخت از ۳ مدل نمایشگر اطلاعات خودرو در قسمت بالای داشبورد استفاده شده است. در ابتدا ساعت دیجیتال جای خود را به LCD تایپ A داد. در ادامه و در سال ۱۳۹۲، نمایشگرها به تایپ B ارتقا یافتند که قابلیت‌های کمتری نسبت به نسخه اصلی فرانسوی داشت و در نهایت در سال ۱۳۹۴، نسل دوم نمایشگرهای تایپ B روی ۲۰۶‌های تیپ ۲ نصب شد.

سیستم صوتی نیز به مرور زمان از کاست خور به سی‌دی پلیر با پیشتیبانی از درگاه USB و AUX تبدیل شد و در نهایت از سال ۱۳۹۴ قابلیت بلوتوث نیز به آن اضافه شد. در زمانی که خبری از کلیدهای کنترلی روی فرمان نبود، ۲۰۶ به لطف بهره‌مندی از دکمه‌های کنترلی سیستم صوتی در پشت فرمان، در این زمینه بسیار پیشرو بود.

از نظر فضای داخل کابین باید گفت که اگرچه صندلی‌های جلو فضای نسبتا مناسبی دارند اما فضای ردیف عقب به‌عنوان بزرگ‌ترین نقطه ضعف این مدل محسوب می‌شود. فضای پا و سر برای سرنشینان این ردیف بسیار محدود است و اصلا برای یک خانواده ۵نفره مناسب نیست. صندوق عقب پژو ۲۰۶ تیپ ۲ حجمی معادل ۲۴۵ لیتر دارد که فضای کمی را در اختیار قرار می‌دهد که قابل مقایسه با سدان‌هایی همچون دنا نیست.

مشخصات فنی پژو ۲۰۶ تیپ ۲

ایران خودرو برای پیشرانه نسخه پایه ۲۰۶ یعنی تیپ ۲، پیشرانه‌ای مرسوم به TU3 را به عنوان یکی از کم‌استهلاک‌ترین و اقتصادی‌ترین موتورهای ایران خودرو انتخاب کرد. این پیشرانه ۴ سیلندر تنفس طبیعی با حجم ۱.۴ لیتری و ساختار ۸سوپاپه عمدتا برای پاسخگویی به نیازهای تردد شهری و کاهش هزینه‌های نگهداری ساخته شده است. این موتور توانایی تولید ۷۵ اسب بخار قدرت و بیشینه گشتاور ۱۱۸ نیوتن متر را دارد. اگرچه این اعداد در مقایسه با خودروهای جدیدتر بازار و حتی در مقایسه با برادر چابک‌تر خود یعنی پژو ۲۰۶ تیپ ۵ چندان جذاب به نظر نمی‌رسد اما برای بدنه ۱ تنی ۲۰۶ می‌تواند پاسخ‌دهی مناسبی برای استفاده شهری داشته باشد.

نیروی تولیدشده توسط موتور از طریق یک گیربکس ۵ سرعته دستی به چرخ‌های جلو منتقل می‌شود. بررسی‌ها نشان می‌دهد که تعویض دنده‌ها به خصوص در مدل‌های قدیمی تولیدشده قبل از سال ۱۳۹۱ به نرمی انجام می‌شود و دنده‌ها به خوبی جا می‌روند. شتاب رسمی صفر تا صد این مدل نیز در حدود ۱۴ ثانیه است و گویای این موضوع است که ۲۰۶ تیپ ۲ برای رانندگی تهاجمی و پرشتاب ساخته نشده است.

اصلی‌ترین چالش این تیپ را باید افت توان محسوس در شرایط خاص دانست. موتور TU3 به ‌دلیل ماهیت ۸سوپاپه و قدرت محدود آن، در زمان درگیر بودن کمپرسور کولر یا در زمان حرکت در سربالایی‌ها به‌خصوص با ظرفیت کامل سرنشین، دچار افت توان و کشش محسوسی می‌شود. برای درک این موضوع شرایطی را تصور کنید که با ۴ سرنشین وارد یک مسیر با سربالایی تند در شهر تهران می‌شوید؛ در این شرایط صرفا امکان راندن با دنده یک فراهم است و حتی زمانی که دور موتور تا نقطه کات‌آف بالا رفته و صدای موتور نیز به نهایت حد خود رسیده، باز هم نمی‌توانید دنده ۲ را درگیر کنید، چرا که بلافاصله با افت توان روبرو شده و عملا حرکت نخواهید کرد و مجبور به تغییر به دنده یک می‌شوید.

به‎طور کلی حرکت در مسیرهایی با شیب کم نیز نیازمند معکوس کشیدن‌های پیاپی برای حفظ دور موتور است. عایق‌بندی موتور در وضعیت قابل قبولی قرار داشته و صدای موتور در دورهای پایین به میزان کمی وارد کابین می‌شود.

در بخش سیستم تعلیق نیز پژو ۲۰۶ تیپ ۲ در محور جلو از سیستم مک‌فرسون و در محور عقب از بازوهای لنگری به همراه میل پیچشی بهره می‌برد. این ترکیب باعث شده تا ۲۰۶ تیپ ۲ هندلینگ و چسبندگی خوبی داشته باشد به طوری که راننده در سرعت‌های بالا هم حس تسلط به جاده را دارد. سیستم ترمز جلو از نوع دیسکی و در عقب کاسه‌ای است. باید توجه داشت که نسخه‌های تولیدشده پیش از سال ۱۳۸۸ فاقد سیستم ترمز ABS بودند اما در مدل‌های بعدی، سیستم ترمز کمکی ABS، EBD و EBA به صورت استاندارد برای بهبود ایمنی و توزیع نیروی ترمز اضافه شدند.

از نظر میزان مصرف سوخت، پژو ۲۰۶ تیپ ۲ یکی از گزینه‌های برتر بازار در مدل‌های بنزینی است. مصرف سوخت ترکیبی این خودرو در حدود ۶.۴ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر است و در مصارف خارج شهری تا ۵ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر نیز می‌رسد. هرچند در تجربه‌های واقعی و با توجه به کیفیت سوخت و شرایط جاده، این اعداد ممکن است کمی افزایش یابند، اما همچنان برتری اقتصادی این پیشرانه نسبت به رقبای چینی و داخلی پرمصرف حفظ شده است.

عمده مشکلی که در بخش فنی این مدل به چشم می‌خورد و ممکن است با آن روبرو شوید، ضعف در قسمت واشر سرسیلندر است که معمولا اگر رانندگی به صورت پرفشار باشد، پس از کارکردی در حدود 80 تا 100 هزار کیلومتر ظاهر می‌شود و نیاز به تعویض پیدا می‌کند. برای جلوگیری از این مشکل، توجه به سیستم خنک‌کننده موتور اهمیت بالایی دارد.

مشخصات کلی

ابعاد و ظرفیت ‌ها

آپشن های پژو ۲۰۶ تیپ ۲

پژو ۲۰۶ تیپ ۲ به عنوان نسخه پایه و اقتصادی خانواده ۲۰۶ در بازار شناخته می‌شود و سطح امکانات آن در مقایسه با نسخه فول‌آپشن نظیر تیپ ۵ بسیار محدود‌تر است. با این وجود سطح همین آپشن‌های موجود نیز بر اساس سال ساخت و تصمیم کارخانه کم و زیاد شده است.

در بخش ایمنی از سال ۱۳۸۸ شاهد بهره‌مندی از سیستم ترمز ضد قفل (ABS) به همراه توزیع الکترونیکی نیروی ترمز (EBD) و سیستم کمکی ترمز (EBA) در ۲۰۶ تیپ ۲ بودیم. همچنین برای افزایش سطح ایمنی سرنشینان، کیسه هوای راننده از اواخر سال ۱۳۸۹ و کیسه هوای سرنشین جلو هم از اوایل سال ۱۳۹۱ به این خودرو اضافه شد. ترمزهای عقب در این تیپ همچنان از نوع کاسه‌ای باقی مانده‌اند که اگرچه نسبت به نمونه‌های دیسکی در تیپ ۵ عملکرد ضعیف‌تری در دفع حرارت دارند، اما برای توان حرکتی موتور TU3 کافی به نظر می‌رسند.

سیستم تهویه مطبوع در این تیپ به صورت دستی بوده، شیشه‌های جلو به‌صورت برقی و شیشه‌های عقب به صورتی دستی تنظیم می‌شوند، همچنین آینه‌های جانبی نیز به صورت دستی تنظیم می‌شوند و دارای سیستم گرمکن هستند. نکته حائز اهمیت در تحلیل آپشن‌های ۲۰۶ تیپ ۲، روند حذف برخی امکانات در سال‌های پایانی تولید (از سال ۱۳۹۸ به بعد) است. ایران‌خودرو به منظور کاهش هزینه‌های تولید در شرایط تحریمی، برخی قطعات نظیر سنسورهای دنده عقب و سیستم پخش سی‌دی را از لیست تجهیزات استاندارد این خودرو حذف کرد.

جدول امکانات رفاهی و ایمنی به صورت زیر تکمیل می‌شود:

قیمت پژو ۲۰۶ تیپ ۲ در بازار

در بازار فعلی، ۲۰۶ تیپ ۲ به عنوان یک خودرو با نقد شوندگی بسیار بالا شناخته می‌شود؛ یعنی در کمترین زمان ممکن به فروش می‌رسد و هنوز هم از بازار خرید و فروش خودرو خوبی برخوردار است. این ویژگی برای سرمایه‌گذارانی که به دنبال حفظ ارزش پول در بازار خودروهای اقتصادی هستند، بسیار مهم است.

قیمت خودرو برای تیپ ۲ پژو ۲۰۶ با توجه به سال ساخت آن، از سال ۱۳۸۱ تا ۱۴۰۱، در زمان نگارش مقاله (تیر ۱۴۰۵)، حدود ۶۰۰ میلیون تا ۱ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان معامله می‌شود. مدل‌هایی با سال ساخت پایین یعنی بعد از سال ۱۴۰۱ تا اواخر سال ۱۴۰۲ دارای ارزش خرید پایین‌تری هستند، چرا که با کمی اضافه کردن بودجه می‌توان به سراغ خرید مدلی از پژو 207 کارکرده رفت که ارزش خرید بیشتری دارد. عمده معاملات ۲۰۶ تیپ ۲ در مدل‌های ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۰ انجام می‌شود و خرید پژو ۲۰۶ در این مدل‌ها معمولا در مقایسه با خرید گزینه‌هایی همچون کوییک، تیبا یا ساینا با مدل بالاتر قرار می‌گیرد. اگر حوصله و زمان درگیر شدن با مشکلات برقی ۲۰۶ تیپ ۲ را دارید و دسترسی به مکانیک و برقکار خبره برایتان آسان است، خرید یک ۲۰۶ تیپ ۲ کارکرده ولی سالم در این مدل‌ها ارزش خرید بیشتری نسبت به ‌مدل‌های سایپا دارد. انتخاب این مدل، کیفیت سواری بالاتری را ارائه می‌کند و از کیفیت ساخت بیشتری نیز برخوردار است.

اما اگر به‌دنبال دردسر کمتر و سوار شدن یک خودرو با سال ساخت پایین‌تر هستید و از طرفی استهلاک و دوام فنی بیشتر نیز برایتان مهم است، بهتر است به سراغ خرید گزینه‌هایی همچون کوییک‌های مدل بالا و کارکرد پایین باشید.